OPMERKELIJK BEELDHOUWWERK

Mijn Terugblik in het februarinummer van ZENIT bespreekt een ervaring die ik in de voormalige Sovjet-Unie op deed. Ik was president van de internationale organisatie voor het ruimteonderzoek. Er waren twee vicepresidenten, een uit de Verenigde Staten en een uit de Sovjet-Unie. Na het overlijden van de Sovjet vicepresident moest ik een reis maken naar Australië. Ik besloot via Moskou te gaan om kennis te maken met de nieuwe vicepresident en tevens vond ik het wenselijk een krans te leggen op het graf van de overleden collega. Hij lag begraven op de erebegraafplaats Novodevitsji, waar talloze prominenten uit Moskou lagen. De meeste grafmonumenten waren voor onze smaak en begrippen vreselijk ouderwets, domweg lelijk. Maar was een die daar uitsprong: een modern aandoend type beeldhouwwerk. Daar lag de voormalige Sovjet leider Nikita Chroesjtsjov begraven. Wat was het geval? Eens, tijdens zijn leven, was Chroesjtsjov hevig uitgevaren tegen een jonge moderne beeldhouwer. Zijn producten zouden niet passen in de Sovjet wereld; het werd door hem gekenmerkt als ontaarde kunst. Toen Chroesjtsjov overleden was bleek dat hij zijn grafmonument gemaakt wilde zien door deze beeldhouwer, en geen andere! De wonderlijke Sovjet maatschappij! Zelfs de leiders moesten zich aan de regels houden en konden op zijn best pas na hun dood enige voorkeur uitspreken.

Wonderlijke sterren

Op het blad ‘presentaties’ van deze website is de presentatie geplaatst van de lezing die ik op 24 januari 2015 hield in sterrenwacht Sonnenborgh, voorafgaand aan de signeersessie van mijn boek ‘Terugblik’. Ik bespreek daarin het levenswerk van prof. Nijland, die van 1898 tot zijn overlijden in 1936 directeur was van de Utrechtse sterrenwacht. Vanaf 1904 tot zijn dood schatte hij de helderheid van Langperiodiek Veranderlijke Sterren, ook wel Mira sterren genoemd. Dit is een soort van sterren die in een periode van 100-500 dagen van helderheid wisselt, min of meer regelmatig maar met onregelmatige accenten. Jaarlijks maakte hij ongeveer 3000 schattingen en was daarmee de “productiefste waarnemer van zijn tijd “ (Van der Bilt). In zijn tijd wist Nijland nog niet wat de merkwaardige veranderlijkheid van deze sterren veroorzaakte. Nu weten we meer. Het zijn sterren die aan het einde van hun leven verkeren. Ook de zon zal hoogstwaarschijnlijk ooit, gedurende kosmisch vrij korte tijd en vlak voor zijn levenseinde, zo’n ster zijn.

storend foutje in persbericht

Op vrijdag 9 januari heb ik u het persbericht toegezonden van de Koninklijke Nederlandse Vereniging voor Weer- en Sterrenkunde. Het bevat de aankondiging van een populairwetenschappelijk symposium in Sterrenwacht Sonnenborgh te Utrecht op zaterdagmiddag 24 januari a.s. Dit symposium zal worden gevolgd door een signeersessie van mijn boek ‘Terugblik’.
Daar de ruimte in de sterrenwacht beperkt is dient men zich voor deelname aan het symposium vooraf op te geven bij drs. Jan A. de Boer. Helaas is een foutje geslopen (een ontbrekend puntje) in het e-mail adres dat genoemd wordt in het oorspronkelijke persbericht. Men dient zich op te geven bij j.a.de.boer@rug.nl
De verplichting zich vooraf op te geven geldt uiteraard niet voor de signeersessie.
Kees de Jager

Signeersessie na symposium in Sterrenwacht Utrecht

Ik geef hieronder de tekst van een persbericht dat een dezer dagen zal worden gepubliceerd door de Koninklijke Nederlandse Vereniging voor Weer- en Sterrenkunde.

INLEIDING
Recentelijk verscheen het boek Terugblik van de bekende Nederlandse astronoom prof. dr. C. (Kees) de Jager. In 120 korte verhalen, indrukken en rake beschrijvingen kijkt hij terug op zijn rijke leven, vanaf zijn vroegste jeugd tot aan de laatste ontwikkelingen in zijn lange carrière. Op 24 januari 2015 organiseren de Koninklijke Nederlandse Vereniging voor Weer en Sterrenkunde (KNVWS) en uitgever Stip Media te Alkmaar in samenwerking met Sonnenborgh – museum & sterrenwacht een klein symposium met Kees de Jager als één van de sprekers. Direct aansluitend signeert hij voor alle belangstellenden zijn boek Terugblik.
Kees de Jager is oud-directeur van de sterrenwacht en wordt beschouwd als één van de grondleggers van het Nederlandse wetenschappelijk ruimteonderzoek. Hij geldt als een internationaal vooraanstaand zonnefysicus en stimuleerde tal van getalenteerde wetenschappers in Nederland en België om de grens van het kennen en kunnen steeds verder te verleggen. Daarnaast zou de amateurbeoefening van weer- en sterrenkunde in ons land nooit zo’n hoge vlucht hebben genomen zonder de jarenlange inspanningen van Kees de Jager. Hij is erelid van de Koninklijke Nederlandse Vereniging voor Weer en Sterrenkunde. Kees de Jager is ereburger van de gemeente Texel en draagt actief bij aan het bewaren van de vele historische aspecten van zijn geboorte-eiland.

PROGRAMMA 24 JANUARI
Het sterrenkundig symposium vindt plaats op 24 januari 2015 in Sonnenborgh – museum & sterrenwacht in Utrecht. Kees de Jager spreekt, geheel in stijl van zijn boek, over “De bijzondere veranderlijke sterren van Professor Nijland”, een bijna vergeten episode uit de geschiedenis van de Utrechtse sterrenwacht. Aansluitend is het woord aan prof. dr. Henny Lamers. Zijn presentatie gaat over de geheimen van de eerste sterren in het heelal. Tot slot vertelt KNVWS-voorzitter Niek de Kort over de recent ontdekte Diepenveen-meteoriet. Direct na het symposium signeert Kees de Jager zijn boek in de oude instituutsbibliotheek.
Toegang tot het symposium is gratis op vertoon van het boek Terugblik. Het boek is die dag ook te koop in de sterrenwacht voor € 21,95.

VOORAF RESERVEREN VOOR SYMPOSIUM
In verband met de beperkte plaatsruimte is het nodig voor deelname aan het symposium te reserveren. Stuur een mail naar KNVWS-secretaris Jan de Boer (j.a.deboer@rug.nl). Voor het signeren van het boek vanaf 16.00 uur is uiteraard geen reservering nodig. Het symposium begint om 13.30 uur (inloop vanaf 13.00 uur).

MEER INFORMATIE
KNVWS: www.knvws.nl, Niek de Kort (KNVWS-voorzitter), tel.: 06 – 5365 2089.
Stip Media – tevens informatie over het boek Terugblik: www.stipmedia.nl
Sonnenborgh: www.sonnenborgh.nl , tel.: 030 – 820 1420, adres: Zonnenburg 2, Utrecht.